Rok 2021

Rok Tadeusza Różewicza

Urodził się w Radomsku w 9 X 1921 r. 

Debiut Różewicza miał miejsce jeszcze przed II wojną. Publikował na łamach tytułów prasowych jak „Pod znakiem Marii” oraz „Czerwone Tarcze”. W 1944 roku ukazał się zbiór pt. „Echa Leśne”, natomiast w 1946 roku jego proza i poezja satyryczna „W łyżce wody”. Jednak jego formalny debiut to dopiero tom „Niepokój” wydany w 1947 roku. 

Poezja Różewicza jest wyrazem kondycji człowieka osamotnionego, jak gdyby samego w obcym środowisku, zagubionego, który szuka świata wartości w świecie zniszczonym przez kataklizm wojenny. Totalitaryzm, obojętność i okrucieństwo – to autor zaznacza i do tego kontrapunktuje potrzebę kultywowania wartości podstawowych. 

Tom poezji Różewicza pt. „Czerwona rękawiczka” wywołał reakcje polskiej krytyki powojennej. Powstała później jego „Kartoteka”, czyli utwór będący teatrem absurdu. Różewicz wtedy okazał się być reformatorem. Powstał wówczas jego tak zwany „śmietnik”. Ten typ tekstu to na przykład „Przygotowanie wieczoru autorskiego”. 

W roku 1991 Różewicz został Honorowym Obywatelem Miasta Radomska. W roku 1999 natomiast odebrał laury Nagrody Literackiej im. Władysława Reymonta. Otrzymał też Nagrodę Literacką „Nike” w roku 2000. 

Jest obok takich jak Gombrowicz jednym z najczęściej tłumaczonych krajowych pisarzy, jego książki przełożono na 49 języków. 

Zmarł we Wrocławiu w dniu 24 kwietnia 2014 roku.

Źródło: https://zyciorysy.info/tadeusz-rozewicz/ | Zyciorysy.info

 Rok 2021

Rok Cypriana Kamila Norwida

Cyprian Kamil Norwid urodził się we wsi Laskowo-Głuchy pod Radzyminem 24 września 1821 roku. 

Należy do najwybitniejszych polskich prozaików i poetów, był również znakomitym dramaturgiem, grafikiem, malarzem, czy wreszcie myślicielem. 

W dorobku artysty znajduje się chociażby słynny utwór „Bema pamięci żałobnej rapsod” z roku 1851, czy „Coś ty Atenom zrobił Sokratesie”, który ukazał się w roku 1856. Ale to mało, bowiem wymieniać można więcej w dorobku tego jednego z największych polskich romantyków. 

W 1859 roku ukazał się „Do obywatela Johna Browna” , później „W Weronie” i „Moja ojczyzna” lub równie liryczne „Vade-mecum”. 

Pośród jego poematów odnajdujemy na przykład „Fortepian Szopena”czy „Assunta”, pisane prozą „Czarne Kwiaty” i „Białe Kwiaty”; napisał pięć nowel, a pośród nich „Ad leones!” i „Stygmat”, natomiast z ośmiu dramatów chociażby „Kleopatra i Cezar” oraz „Za kulisami”. 

W dorobku artysty znajduje się też kilkanaście obrazów, a pośród nich ten zatytułowany „Jutrznia”. 

Zmarł w Paryżu 22/23 maja 1883 roku.

Źródło: https://zyciorysy.info/cyprian-kamil-norwid/ | Zyciorysy.info

Rok 2021

Rok Stanisława Lema

Stanisław Herman Lem przyszedł na świat we Lwowie 13 września 1921 roku. 

Interesował się medycyną, w związku z czym poszedł na studia medyczne we Lwowie, później kończąc je w Krakowie. 

Polski pisarz gatunku hard science fiction, filozof, futurolog oraz krytyk. Jego debiutem książkowym była wydana w 1951 roku powieść Astronauci. Kolejne powieści fantastycznonaukowe jego autorstwa to: Obłok Magellana, Eden, Pamiętnik znaleziony w wannie, Powrót z gwiazd, Solaris, Niezwyciężony, Głos Pana, Wizja lokalna, Fiasko i Pokój na Ziemi. Był również autorem trylogii Czas nieutracony oraz cyklu groteskowych opowiadań fantastycznonaukowych: Dzienniki gwiazdowe, Księga robotów, Bajki robotów, Cyberiada, Opowieści o pilocie Pirxie. Napisał recenzje nieistniejących książek, a także wstępy do nieistniejących dzieł. Jest autorem zbiorów esejów, felietonów i publicystyki literackiej, w tym: Wejście na orbitę, Summa technologiae, Filozofia przypadku, Fantastyka i futurologia, Rozprawy i szkice

Odszedł w Krakowie 27 marca 2006 r., natomiast zostawił to co nieśmiertelne, między innymi „Cyberiade”, „Bajki robotów”, „Dzienniki gwiazdowe” czy też popularne i chętnie czytane przez pokolenia „Opowieści o pilocie Pirxie”

Źródło: https://zyciorysy.info/stanislaw-lem/ | Zyciorysy.info

 Rok 2021

Rok kard. Stefana Wyszyńskiego

Stefan Wyszyński przyszedł na świat 3 sierpnia 1901 roku, we wsi Zuzela. 

Szkołę podstawową ukończył w Andrzejewie, gimnazjum w Warszawie – kończąc szkołę w Łomży. Natomiast seminarium podjął i ukończył we Włocławku. 

Rok 1924 oznaczał dla Wyszyńskiego święcenia kapłańskie. Edukował się dalej na Wydziale Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Zdobył magisterium, następnie w 1929 roku obronił pracę doktorską. 

Wrócił do Włocławka gdzie działał w Wyższym Seminarium Duchownym będąc profesorem socjologii i prawa kanonicznego. Wraz z początkiem lat trzydziestych trudnił się też pracami redakcyjnymi w miesięczniku „Ateneum Kapłańskie”. Publikował treści antyhitlerowskie co sprawiło, że w czasie II wojny musiał się ukrywać w miejscowości Laski. Działał w AK jako kapelan szpitala. 

W roku 1946 przyjął z rąk prymasa Hlonda święcenia biskupie. Wykładał wówczas na KUL prowadząc również działalność wizytującą podległe mu parafie. 

W roku 1948 został prymasem. W roku 1950 udało mu się zawrzeć z władzami porozumienia, pozwalające Kościołowi na dalszą działalność. Tym nie mniej państwo chciało namaszczać swych księży – patriotów, wobec czego w roku 1953 Wyszyński wydał protest zatytułowany „Non possumus” („Nie możemy”). W tym czasie otrzymał nominację kardynalską, lecz do odbioru nie doszło, bowiem został aresztowany tego samego roku. Dopiero dojście do władzy Gomułki spowodowało zwolnienie go z uwięzienia w roku 1956. 

Później prymas Wyszyński dokładał wszelkich starań w związku z obchodami tysięcznej rocznicy chrztu Polski. Pewnym preludium obchodów był list polskich biskupów do niemieckich z roku 1965, zatytułowany „przebaczamy i prosimy o przebaczenie”, mający w swym przesłaniu pojednać oba narody. 

Z aktywnej polityki nie rezygnował. Prowadził bardzo elastyczny i kreatywny dyskurs z uwagi na tarcia na linii Kościół – państwo. Zawdzięczamy mu doprowadzenie do rozmów skutkujących powstaniem „Solidarności”. 

Zmarł 28 maja 1981 r. w Warszawie. Pośmiertnie otrzymał godność Prymasa Tysiąclecia.

Źródło: https://zyciorysy.info/stefan-wyszynski/ | Zyciorysy.info

 

OKRĄGŁE ROCZNICE

Jan Bytnar

100 rocznica urodzin

Jan Roman Bytnar (1921-1943), ps. „Rudy”, był podharcmistrzem, członkiem formacji o nazwie Szare Szeregi, dowódcą hufca „Południe” Grup Szturmowych. Został bohaterem książki pt. „Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego.

 Rok 2021

Rok Konstytucji 3 maja

Powszechnie mówi się, że 3 maja 1791 uchwalono drugą po korsykańskiej konstytucję w nowożytnej Europie, a na świecie trzecią po amerykańskiej. 

W okresie zaborów Polski celebrowanie rocznic Konstytucji 3 maja było zakazane przez wszystkich zaborców. Polacy, którzy odważyli się obchodzić publicznie to święto byli karani. 

W latach 1916-1918 po wycofaniu się wojsk i władz rosyjskich z obszaru tzw. kongresowego Królestwa Polskiego, uroczyste obchody rocznicy Konstytucji 3 maja organizowano w wielu miastach.

Po odzyskaniu niepodległości w 1918, rocznica Konstytucji 3 maja została uznana za święto narodowe. Po II wojnie światowej obchodzono je do 1946. Święto zostało oficjalne zniesione ustawą z 18 stycznia 1951 o dniach wolnych od pracy. Dopiero w roku 1981 ponownie świętowano to historyczne wydarzenie.

Święto Narodowe Trzeciego Maja przywrócono ustawą z 6 kwietnia 1990 roku.

Czy jednak rzeczywiście był to dopiero trzeci na świecie dokument ustanawiający porządek prawny i podział władzy? Otóż NIE!

 DZIEŃ POLONII 

I POLAKÓW ZA GRANICĄ

2 maja obchodzimy także Dzień Polonii i Polaków za Granicą - polskie święto, ustanowione przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, z inicjatywy Senatu RP w dowód uznania wielowiekowego dorobku i wkładu Polonii i Polaków za granicą w odzyskanie przez Polskę niepodległości, wierność i przywiązanie do polskości oraz pomoc Krajowi w najtrudniejszych momentach.

 

ŚWIĘTO SZKOŁY

24 marca 2021 r.

Zapraszamy do obejrzenia:

Opowieść kamishibai o patronce SP 212

Patronka Szkoły - prezentacja o Krystynie Krahelskiej

 

 Narodowy Dzień Pamięci Polaków 

ratujących Żydów pod okupacją niemiecką

obchodzimy 24 marca

24 marca 1944 r. w wyniku donosu niemieccy żandarmi rozstrzelali rodzinę Ulmów: ciężarną Wiktorię i Józefa oraz ich 6 dzieci. Wraz z nimi zginęło 8 ukrywanych przez nich Żydów.  W 2017 r. z inicjatywy Prezydenta RP upamiętniono rocznicę śmierci rodziny Ulmów z Markowej przez ustanowienie tego dnia Narodowym Dniem Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką.

Instytucje w szczególny sposób zajmujące się tą tematyką to: 

Europejski Dzień Pamięci o Sprawiedliwych 

„Kto ratuje jedno życie – ratuje cały świat”. 

6 marca to Europejski Dzień Pamięci o Sprawiedliwych. 

Tego dnia wspominamy osoby, które w XX i XXI wieku 
z narażeniem życia sprzeciwiały się reżimom totalitarnym.

Święto ustanowił 10 maja 2012 roku Parlament Europejski z inicjatywy włoskiego Komitetu Światowego Ogrodu Sprawiedliwych – Gariwo. 

Data 6 marca została wybrana jako rocznica śmierci Mosze Bejskiego, który urodził się w 1921 roku w Działoszycach w województwie świętokrzyskim. Podczas wojny, po ucieczce z obozu pracy na Podgórzu, był ukrywany w Krakowie przez Mariana Włodarczyka. Aby nie narażać swojego przyjaciela, postanowił wrócić do obozu pracy. Trafił do Płaszowa, gdzie niedługo później przybył bezlitosny komendant Amon Goeth. Bejskiemu udało się dostać do fabryki Oskara Schindlera i doczekać końca wojny. Wyjechał do Izraela, gdzie został sędzią Sądu Najwyższego, zainicjował powstanie Ogrodów Sprawiedliwych w Jerozolimie oraz współtworzył definicję „Sprawiedliwych wśród Narodów Świata”.

KAZIUKI

to odbywający się od czterystu lat jarmark odpustowy w Wilnie w dzień świętego Kazimierza tj. 4 marca. 

Od niedawna organizowane są również w wielu polskich miastach (np. w Poznaniu, Szczecinie i Białymstoku) w niedzielę przypadającą po 4 marca, z inicjatywy Polaków, byłych mieszkańców Wilna lub ich potomków.

Tradycja kaziukowego jarmarku sięga początku XVII wieku, 7 listopada 1602 papież Klemens VIII ogłosił księcia Kazimierza Jagiellończyka świętym, uroczystość kanonizacyjna odbyła się dwa lata później w katedrze wileńskiej. 

W 1636 uroczyście przeniesiono relikwie do kaplicy ufundowanej przez Zygmunta III i Władysława IV, było to podniosłe wydarzenie, o którym powiadomiono władców wielu państw europejskich. Z tą uroczystością historycy wiążą początek jarmarku, który prawdopodobnie wówczas odbył się po raz pierwszy. Od tego czasu uroczyście obchodzono rocznicę przeniesienia relikwii, a świętu kościelnemu towarzyszył jednodniowy jarmark. 

DZIEŃ NAUKI POLSKIEJ

Od 2020 roku w dniu 19 lutego obchodzimy nowe święto państwowe - Dzień Nauki Polskiej. Jako datę corocznych obchodów wyznaczono dzień urodzin Mikołaja Kopernika w uznaniu jego wybitnych zasług na polu astronomii. Dzisiejsze święto stanowić ma inspirację do pójścia w ślady wybitnych polskich badaczy i wzmocnienia zainteresowania nauką.

 KONKURS IPN

„Zapomniani polscy naukowcy i wynalazcy”

...Zapraszamy uczniów klas VII i VIII szkół podstawowych oraz uczniów szkół ponadpodstawowych do udziału w konkursie IPN. 

W polskiej nauce wciąż mamy wielu odkrywców, którzy wymagają przypomnienia i przedstawienia szerszej publiczności. Są wśród nich m.in. Kazimierz Funk, który wyodrębnił  witaminę B1, czy Kazimierz Prószyński – konstruktor pierwszego projektora filmowego zwanego pleografem. 

Konkurs Biura Edukacji Narodowej IPN „Zapomniani polscy naukowcy i wynalazcy” to znakomita okazja, aby popularyzować wiedzę o takich postaciach oraz wybitnych, a niejednokrotnie zapomnianych dokonaniach polskiej nauki. 

Zadanie konkursowe polega na przedstawieniu w ciekawej i nowoczesnej formie życia oraz działalności wybranego polskiego naukowca. Ważne, aby postać ta była mało znana i żyła w XIX lub XX wieku. 

Prace można wykonać samodzielnie lub w dwuosobowych zespołach. 

Termin składania prac w bibliotece szkolnej 

do 2 marca 2021 r.

Można też wysłać pracę bezpośrednio do organizatorów do 7 marca.

Honorowy patronat nad konkursem objął Minister Edukacji i Nauki.

Szczegóły pod linkiem:

„Zapomniani polscy naukowcy i wynalazcy”